Corresponding Author چیست؟ وظایف و تفاوت آن با نویسنده اول

Corresponding Author چیست؟

Corresponding Author یا نویسنده مسئول، نویسنده‌ای است که به‌عنوان رابط اصلی میان تیم نویسندگان و مجله علمی فعالیت می‌کند. اطلاعات تماس این فرد معمولاً در صفحه مقاله درج می‌شود و ژورنال در طول فرایند انتشار، ارتباطات رسمی را از طریق او انجام می‌دهد.

نویسنده مسئول معمولاً هنگام ارسال مقاله باید اطلاعات مربوط به همه نویسندگان، فایل‌های مقاله، فرم‌های موردنیاز و سایر اطلاعات درخواست‌شده توسط ژورنال را بررسی و ثبت کند.

این مسئولیت معمولاً تا بعد از انتشار مقاله نیز ادامه دارد؛ برای مثال، اگر خواننده یا پژوهشگر دیگری درباره مقاله پرسشی داشته باشد، ممکن است از طریق اطلاعات تماس نویسنده مسئول با تیم پژوهش ارتباط برقرار کند.

وظایف Corresponding Author چیست؟

وظایف دقیق نویسنده مسئول به سیاست ژورنال و توافق میان نویسندگان بستگی دارد، اما معمولاً شامل موارد زیر است:

• آماده‌سازی و ارسال مقاله به ژورنال
• برقراری ارتباط با Editorial Office و Editor
• اطمینان از کامل بودن اطلاعات نویسندگان
• پیگیری وضعیت مقاله در فرایند داوری
• دریافت و انتقال نظرات داوران به سایر نویسندگان
• هماهنگی برای آماده‌سازی نسخه اصلاح‌شده
• ارسال پاسخ به داوران و نسخه Revised مقاله
• بررسی و تأیید اطلاعات نهایی مقاله پیش از انتشار
• پاسخ‌گویی به پرسش‌های ژورنال پس از انتشار

بنابراین، Corresponding Author صرفاً شخصی نیست که ایمیل او در مقاله نوشته می‌شود؛ بلکه در بسیاری از مجلات، مسئولیت مهمی در مدیریت ارتباطات رسمی مقاله دارد.

First Author چیست؟

First Author یا نویسنده اول، نخستین نامی است که در فهرست نویسندگان مقاله قرار می‌گیرد.

در بسیاری از رشته‌های علمی، نویسنده اول معمولاً پژوهشگری است که سهم اصلی یا قابل‌توجهی در انجام پژوهش، تحلیل داده‌ها و نگارش مقاله داشته است. بااین‌حال، این موضوع یک قانون جهانی نیست و اهمیت ترتیب نویسندگان در رشته‌های مختلف متفاوت است.

برای مثال، در بسیاری از پژوهش‌های تجربی، دانشجوی دکتری یا پژوهشگری که بخش عمده کار پژوهش را انجام داده است، به‌عنوان نویسنده اول قرار می‌گیرد و استاد راهنما یا پژوهشگر ارشد ممکن است نویسنده مسئول باشد.

از طرف دیگر، در برخی رشته‌ها از جمله ریاضیات و بعضی حوزه‌های اقتصاد، ترتیب نویسندگان ممکن است به‌صورت الفبایی باشد. در چنین شرایطی، قرار گرفتن نام یک فرد در ابتدای فهرست نویسندگان الزاماً به معنی مشارکت بیشتر او نیست.

بنابراین:

تفاوت First Author و Corresponding Author چیست؟

مهم‌ترین تفاوت این دو عنوان در نوع نقش و مسئولیت آن‌هاست.

بنابراین، این دو عنوان مترادف نیستند و می‌توانند به دو نفر متفاوت یا یک نفر اشاره داشته باشند.

Lead Author چیست؟

اصطلاح Lead Author یا نویسنده اصلی، در بسیاری از موارد برای اشاره به فردی استفاده می‌شود که نقش اصلی را در هدایت یا انجام پژوهش و آماده‌سازی مقاله داشته است.

بااین‌حال، Lead Author یک عنوان استاندارد و یکسان در تمام ژورنال‌ها نیست و ممکن است در یک گروه پژوهشی یا رشته علمی معنای متفاوتی داشته باشد.

در برخی مقالات، Lead Author همان First Author است؛ اما نباید این دو اصطلاح را همیشه معادل یکدیگر دانست.

به همین دلیل، برای تعیین سهم واقعی افراد در مقاله، بهتر است علاوه بر ترتیب اسامی، به بخش Author Contributions نیز توجه شود.

Senior Author چیست؟

Senior Author یا نویسنده ارشد، اصطلاحی رایج‌تر در برخی حوزه‌ها، به‌ویژه علوم پزشکی و زیستی، است.

این عنوان معمولاً به پژوهشگر ارشد، استاد یا فردی اشاره می‌کند که نقش مهمی در هدایت علمی پژوهش، طراحی مطالعه، نظارت بر تیم یا تأمین منابع پژوهش داشته است.

در برخی مقالات، Senior Author در انتهای فهرست نویسندگان قرار می‌گیرد؛ اما آخرین نویسنده لزوماً Senior Author نیست و ترتیب نویسندگان باید بر اساس قواعد و عرف همان رشته تفسیر شود.

همچنین Senior Author الزاماً Corresponding Author نیست. یک استاد ارشد می‌تواند Senior Author باشد، در حالی که دانشجو یا پژوهشگر دیگری مسئول ارتباط با ژورنال باشد.

Co-first Author چیست؟

گاهی دو یا چند نویسنده سهمی برابر در انجام پژوهش دارند. در چنین شرایطی ممکن است ژورنال آن‌ها را به‌عنوان Co-first Authors یا نویسندگان اول مشترک معرفی کند.

برای مثال:

در این نمونه:

• علامت `†` نشان می‌دهد Ali Ahmadi و Sara Mohammadi نویسندگان اول مشترک هستند.
• علامت `*` نشان می‌دهد Reza Karimi نویسنده مسئول است.
• ایمیل Reza Karimi معمولاً در اطلاعات نویسنده مسئول درج می‌شود.

ممکن است یکی از Co-first Authors نیز هم‌زمان Corresponding Author باشد. بنابراین این نقش‌ها الزاماً از یکدیگر جدا نیستند.

البته علامت‌های `*` و `†` یک استاندارد مطلق در همه مجلات نیستند و ژورنال ممکن است از نمادگذاری متفاوتی استفاده کند.

CRediT چیست و چه ارتباطی با نویسندگان مقاله دارد؟

CRediT مخفف Contributor Roles Taxonomy است؛ یک چارچوب استاندارد برای مشخص کردن نقش‌های مختلف مشارکت‌کنندگان در یک پژوهش.

هدف CRediT این است که مشخص شود هر نویسنده دقیقاً چه نقشی در مقاله داشته است، زیرا صرفاً دانستن ترتیب اسامی همیشه برای فهم میزان و نوع مشارکت افراد کافی نیست.

برای مثال، یک مقاله ممکن است نقش‌هایی مانند موارد زیر داشته باشد:

• Conceptualization: ایده‌پردازی و شکل‌دهی مفهوم پژوهش
• Methodology: طراحی روش تحقیق
• Software: توسعه نرم‌افزار یا کدنویسی
• Validation: اعتبارسنجی
• Formal Analysis: تحلیل رسمی داده‌ها
• Investigation: انجام بررسی‌ها و آزمایش‌ها
• Data Curation: مدیریت و سازمان‌دهی داده‌ها
• Writing – Original Draft: نگارش نسخه اولیه
• Writing – Review & Editing: بازبینی و ویرایش
• Supervision: نظارت بر پژوهش
• Project Administration: مدیریت پروژه
• Funding Acquisition: تأمین بودجه

برخی ژورنال‌ها هنگام Submission از نویسندگان می‌خواهند این اطلاعات را در بخش Author Contributions وارد کنند.

برای مثال، ممکن است در مقاله‌ای نوشته شود:

بنابراین، اگر هدف شما تشخیص سهم واقعی هر نویسنده باشد، Author Contributions و CRediT می‌توانند اطلاعات دقیق‌تری از صرفاً ترتیب اسامی ارائه دهند.

آیا استاد راهنما باید Corresponding Author باشد؟

خیر. این یک تصور رایج اما نادرست است.

استاد راهنما الزاماً نویسنده مسئول نیست و دانشجو نیز می‌تواند Corresponding Author باشد. انتخاب نویسنده مسئول باید بر اساس نقش واقعی افراد، توافق میان نویسندگان و در برخی موارد سیاست ژورنال انجام شود.

برای مثال، اگر دانشجوی دکتری مقاله را آماده کرده، آن را به ژورنال ارسال می‌کند و مسئولیت ارتباط با سردبیر و پاسخ به داوران را نیز بر عهده دارد، می‌تواند نویسنده مسئول باشد.

از طرف دیگر، ممکن است استاد راهنما به دلیل نقش خود در مدیریت پژوهش و ارتباطات علمی، Corresponding Author شود؛ در حالی که دانشجو First Author است.

بنابراین:

و

آیا Corresponding Author اهمیت بیشتری از First Author دارد؟

نمی‌توان به‌صورت کلی گفت یکی از این دو عنوان «مهم‌تر» است. این موضوع به رشته، دانشگاه، کشور، گروه پژوهشی و معیار مورد استفاده برای ارزیابی علمی بستگی دارد.

در بسیاری از رشته‌ها، First Author نشان‌دهنده سهم قابل‌توجه پژوهشگر در انجام کار علمی است. از طرف دیگر، Corresponding Author نشان می‌دهد که فرد مسئول ارتباط رسمی مقاله با ژورنال بوده است.

همچنین در برخی رشته‌ها، Senior Author یا نقش‌های ثبت‌شده در CRediT ممکن است اطلاعات مهمی درباره جایگاه و سهم افراد ارائه دهند.

به همین دلیل، هنگام ارزیابی رزومه پژوهشی بهتر است به نقش هر نویسنده، ترتیب نویسندگان، Author Contributions و عرف رشته توجه شود.

آیا می‌توان چند Corresponding Author داشت؟

در برخی ژورنال‌ها امکان معرفی بیش از یک نویسنده مسئول وجود دارد، اما این موضوع به سیاست همان مجله بستگی دارد.

برخی ژورنال‌ها فقط یک Corresponding Author را در سیستم خود می‌پذیرند، در حالی که برخی دیگر امکان معرفی دو یا چند نویسنده مسئول را فراهم می‌کنند.

بنابراین اگر قصد دارید چند نفر را به‌عنوان Corresponding Author معرفی کنید، بهتر است ابتدا Author Guidelines ژورنال موردنظر را بررسی کنید.

Corresponding Author در زمان Submission چه کاری انجام می‌دهد؟

هنگام ارسال مقاله، نویسنده مسئول معمولاً باید اطلاعاتی مانند عنوان مقاله، مشخصات نویسندگان، وابستگی سازمانی، ایمیل نویسندگان، فایل اصلی مقاله و سایر فایل‌های موردنیاز را در سامانه ژورنال ثبت کند.

در بسیاری از سامانه‌ها، نویسنده مسئول همچنین باید مواردی مانند:

• تأیید ترتیب نویسندگان
• تأیید اطلاعات تماس
• Conflict of Interest
• Funding Information
• Data Availability
• Cover Letter
• پیشنهاد یا معرفی داوران، در صورت درخواست ژورنال

را نیز تکمیل یا تأیید کند.

البته این موارد در همه ژورنال‌ها یکسان نیستند و باید دستورالعمل همان مجله بررسی شود.

اگر Corresponding Author بعد از انتشار در دسترس نباشد چه می‌شود؟

گاهی پس از انتشار مقاله، نویسنده مسئول دیگر با ایمیل دانشگاهی قبلی خود قابل دسترسی نیست؛ برای مثال، ممکن است از دانشگاه فارغ‌التحصیل شده باشد، محل کار خود را تغییر داده باشد یا ایمیل سازمانی او غیرفعال شده باشد.

این موضوع به‌خودی‌خود به معنی بی‌اعتبار شدن مقاله نیست. مقاله همچنان در ژورنال و پایگاه‌های استنادی قابل استفاده است، اما ممکن است ارتباط با نویسندگان دشوارتر شود.

برای کاهش این مشکل، استفاده از ORCID iD اهمیت دارد. ORCID یک شناسه منحصربه‌فرد برای پژوهشگران است که به آثار علمی آن‌ها متصل می‌شود و با تغییر دانشگاه یا سازمان، هویت پژوهشی فرد را حفظ می‌کند.

همچنین بهتر است نویسندگان در صورت تغییر ایمیل یا وابستگی سازمانی، اطلاعات خود را در پروفایل‌های پژوهشی و سامانه‌های مربوط به ناشر به‌روزرسانی کنند.

اگر ایمیل Corresponding Author تغییر کند، آیا مقاله قابل اصلاح است؟

در برخی شرایط می‌توان از طریق ناشر یا Editorial Office درخواست اصلاح اطلاعات تماس کرد. نحوه انجام این کار به سیاست ناشر و نوع تغییر بستگی دارد.

اگر تغییر ایمیل صرفاً مربوط به اطلاعات تماس باشد، ممکن است نیازی به اصلاح رسمی متن مقاله وجود نداشته باشد و ناشر اطلاعات تماس جدید را در پروفایل یا رکورد مقاله ثبت کند.

اما اگر تغییر مربوط به اطلاعات مهم‌تری مانند وابستگی سازمانی یا مشخصات نویسنده باشد، ممکن است ناشر درخواست Correction یا فرایند رسمی اصلاح مقاله کند.

به همین دلیل، اگر Corresponding Author بعد از انتشار دیگر به ایمیل قبلی دسترسی ندارد، بهتر است با ناشر یا Editorial Office مجله تماس بگیرد و در صورت امکان، ایمیل جدید را اعلام کند.

در چنین شرایطی، داشتن ORCID به شناسایی صحیح پژوهشگر و اتصال آثار او به پروفایل پژوهشی‌اش کمک می‌کند.

اگر نویسنده مسئول دیگر در دسترس نباشد، چه کسی می‌تواند پاسخ‌گو باشد؟

این موضوع به سیاست ناشر و شرایط مقاله بستگی دارد. سایر نویسندگان می‌توانند در صورت نیاز با ژورنال یا ناشر تماس بگیرند و درباره وضعیت مقاله یا اطلاعات تماس نویسنده مسئول توضیح دهند.

اگر مسئله‌ای درباره محتوای علمی، نویسندگی، داده‌ها یا یکپارچگی پژوهش مطرح شود، ژورنال ممکن است با سایر نویسندگان یا مؤسسه‌های مرتبط نیز ارتباط برقرار کند.

بنابراین بهتر است تیم نویسندگان اطلاعات تماس خود را به‌روز نگه دارند و ORCID هر نویسنده نیز به مقاله و سوابق پژوهشی او متصل باشد.

آیا Corresponding Author بعد از پذیرش هم مسئول مقاله است؟

مسئولیت نویسنده مسئول معمولاً با پذیرش مقاله تمام نمی‌شود.

در مرحله تولید نهایی مقاله، ممکن است ناشر درباره اصلاح اطلاعات نویسندگان، فایل نهایی، Proof مقاله یا سایر موارد با Corresponding Author تماس بگیرد.

همچنین پس از انتشار، اطلاعات تماس نویسنده مسئول معمولاً در مقاله باقی می‌ماند و می‌تواند مسیر ارتباط پژوهشگران دیگر با تیم مقاله باشد.

به همین دلیل، انتخاب فردی که واقعاً بتواند این ارتباطات را مدیریت کند اهمیت دارد.

آیا First Author و Corresponding Author می‌توانند یک نفر باشند؟

بله. در بسیاری از مقالات، یک نفر می‌تواند هم‌زمان هر دو نقش را داشته باشد.

برای مثال، یک دانشجوی دکتری ممکن است بخش عمده پژوهش را انجام داده باشد و هم‌زمان خودش مقاله را به ژورنال ارسال و فرایند Revision را مدیریت کند. در این حالت می‌تواند هم First Author و هم Corresponding Author باشد.

در مقاله ممکن است نام او به این شکل مشخص شود:

در مقابل، ممکن است First Author و Corresponding Author دو نفر متفاوت باشند:

در این مثال، Ali نویسنده اول و Sara نویسنده مسئول است.

در مقاله چندنویسنده‌ای چه کسی باید Corresponding Author باشد؟

پاسخ واحدی برای همه مقالات وجود ندارد. بهتر است پیش از ارسال مقاله، نویسندگان درباره این موضوع به توافق برسند.

فردی که به‌عنوان Corresponding Author انتخاب می‌شود بهتر است:

• به اطلاعات کامل مقاله دسترسی داشته باشد؛
• در جریان مراحل پژوهش و نگارش باشد؛
• بتواند با ژورنال ارتباط برقرار کند؛
• امکان پیگیری Revision و پاسخ به داوران را داشته باشد؛
• اطلاعات تماس و وابستگی سازمانی مشخص و قابل دسترسی داشته باشد.

مهم‌تر از همه، انتخاب نویسنده مسئول باید پیش از Submission و با توافق همه نویسندگان انجام شود تا بعداً اختلافی درباره ترتیب نویسندگان یا مسئولیت‌ها ایجاد نشود.

سوالات متداول درباره Corresponding Author

جمع‌بندی

First Author، Corresponding Author، Lead Author و Senior Author مفاهیم یکسانی نیستند.

First Author معمولاً به نویسنده‌ای اشاره دارد که در ابتدای فهرست نویسندگان قرار گرفته و در بسیاری از رشته‌ها سهم قابل‌توجهی در انجام پژوهش داشته است. Corresponding Author مسئول ارتباط رسمی با ژورنال در مراحل ارسال، داوری، اصلاح و گاهی پس از انتشار است.

Lead Author و Senior Author نیز در برخی رشته‌ها برای توصیف نقش‌های خاص پژوهشگران استفاده می‌شوند، اما معنای آن‌ها می‌تواند بین رشته‌ها و گروه‌های پژوهشی متفاوت باشد.

از طرف دیگر، CRediT و Author Contributions امکان می‌دهند سهم هر نویسنده در فعالیت‌هایی مانند ایده‌پردازی، روش‌شناسی، تحلیل، کدنویسی، نگارش و نظارت علمی به‌صورت دقیق‌تر مشخص شود.

در نهایت، برای تفسیر نقش نویسندگان نباید فقط به جایگاه آن‌ها در فهرست اسامی نگاه کرد. عرف رشته، توضیحات Author Contributions، سیاست ژورنال و نقش واقعی هر پژوهشگر همگی می‌توانند در درک سهم نویسندگان مهم باشند.